Hiểu về bảo hiểm y tế bắt buộc (GKV)

Nghĩa vụ phải có bảo hiểm

Ở Đức tồn tại Versicherungspflicht — nghĩa vụ phải có bảo hiểm y tế. Theo §5 SGB V, người lao động làm công ăn lương, người học nghề, người nhận trợ cấp thất nghiệp, sinh viên và nhiều nhóm khác bắt buộc tham gia bảo hiểm y tế theo luật (gesetzliche Krankenversicherung, GKV). Ai không có cách bảo đảm nào khác trong trường hợp ốm đau cũng thuộc diện bắt buộc. Hiện nay gần 90% dân số ở Đức được bảo hiểm trong GKV.

Nguyên tắc đoàn kết (Solidarprinzip)

GKV hoạt động theo Solidarprinzip và Sachleistungsprinzip. Mức đóng phụ thuộc vào thu nhập, không phụ thuộc vào tuổi tác hay tình trạng sức khỏe — người khỏe hỗ trợ người ốm, người thu nhập cao hỗ trợ người thu nhập thấp. Khi đi khám, bạn thường chỉ cần trình thẻ bảo hiểm; chi phí được thanh toán giữa cơ sở y tế và Krankenkasse.

Bạn được tự do chọn Krankenkasse

Theo §175 SGB V, bạn có quyền tự chọn một Krankenkasse, và quỹ đó không được từ chối nhận bạn. Sau khi chọn, bạn bị ràng buộc tối thiểu mười hai tháng; sau đó có thể đổi quỹ. Nếu quỹ tăng Zusatzbeitrag (phụ phí), bạn có quyền đổi sớm hơn. Các quỹ khác nhau chủ yếu ở mức Zusatzbeitrag và các dịch vụ bổ sung.

Familienversicherung: bảo hiểm cho người thân

Theo §10 SGB V, vợ/chồng, bạn đời đăng ký (Lebenspartner) và con cái có thể được cùng bảo hiểm mà không phải đóng thêm phí riêng — với điều kiện họ sống ở Đức, không tự bảo hiểm riêng, không tự kinh doanh là nghề chính, và thu nhập không vượt quá mức giới hạn luật định. Đây là điểm quan trọng cho các gia đình mới đến.

GKV và PKV khác nhau thế nào

Ngoài GKV còn có bảo hiểm tư nhân (private Krankenversicherung, PKV). PKV chỉ mở cho một số nhóm (ví dụ thu nhập trên ngưỡng nhất định, công chức, người tự kinh doanh). Mức đóng PKV tính theo rủi ro cá nhân và tuổi, không theo thu nhập. Với người mới đến và gia đình, GKV thường là lựa chọn phù hợp vì có Familienversicherung miễn phí cho người thân — điều PKV không có.

GKV tốn bao nhiêu

Mức đóng gồm một tỷ lệ chung thống nhất trên toàn liên bang cộng với Zusatzbeitrag riêng của từng quỹ, được tính theo phần trăm thu nhập chịu đóng góp. Với người làm công ăn lương, chủ lao động và người lao động chia nhau phần đóng; phần của người lao động được trừ thẳng từ lương. Vì Zusatzbeitrag khác nhau giữa các quỹ nên việc so sánh là đáng làm. Tỷ lệ đóng cụ thể có thay đổi, nên kiểm tra với Krankenkasse hoặc GKV-Spitzenverband.

Cách đăng ký

Hãy chọn một quỹ bảo hiểm và nộp đơn xin gia nhập ở đó — nếu đi làm, chủ lao động sẽ đăng ký cho bạn khi bạn báo tên quỹ đã chọn. Sau đó bạn nhận thẻ y tế điện tử (elektronische Gesundheitskarte) để trình khi đi khám. Hãy giữ kỹ thư xác nhận thành viên — nó cần cho chủ lao động, cơ quan nhà nước và nhiều hợp đồng khác.